Królestwo Polskie

Królestwo Polskie

Odwieczne krzyżackie poczynania

Okres opisywanych tu faktów, to mniej-więcej lata życia Pawła Beneke, czyli połowa XV wieku.

Żeby jednak móc lepiej zrozumieć dzieje danego okresu historii, ważnym jest poznanie wcześniejszych zdarzeń. Nic bowiem nie jest jednoznaczne i pewne fakty różnie można skomentować zarówno z  perspektywy czasu jak i pozycji interesu stron.

Dlatego też, cofniemy się o ponad sto lat, aby choć pokrótce, przypomnieć sobie najważniejsze fakty historyczne i istotne dla Królestwa Polskiego wydarzenia. Szczególnie istotne jest poznanie faktów odwiecznych krzyżackich poczynań wobec Polski – aneksji ziem, dostępu do morza, przejmowania nadzoru nad szlakami wodnymi, wojny wszczynane na przestrzeni wielu wieków.

Lata 1304 – 1306, dzięki działaniom Władysława Łokietka, Królestwo Polskie zyskało zjednoczenie Małopolski, Kujaw, ziemi Łęczyckiej i sieradzkiej oraz Pomorza Gdańskiego. Już po upływie dwóch lat, Pomorze Gdańskie ponownie zostało zajęte przez Brandenburgię, a następnie przez Zakon Krzyżacki.

Rok 1331 przyniósł zwycięstwo Króla Władysława Łokietka nad Zakonem w bitwie pod Płowcami. Najważniejszym celem Króla, była obrona granic i odzyskanie utraconych ziem.

Ponowna utrata Pomorza

W Kaliszu, w roku 1343 został podpisany „pokój wieczysty” z Zakonem Krzyżackim. Dokument gwarantował co prawda Polsce zwrot Kujaw i Ziemi Dobrzyńskie, lecz jednocześnie, ponowna utrata Pomorza, dała Zakonowi kontrolę nad tym rejonem królestwa.

W tym okresie, w Królestwie Polskim panował podział stanowy na: możnowładców i rycerstwo, mieszczan, duchowieństwo i chłopów.

Kazimierz Wielki utworzył radę królewską, która działała jak rząd. Kraj został podzielony na strefy, w których lokalnymi przedstawicielami króla zostali starostowie.

Unia Polsko-Litewska

W późniejszym czasie król Ludwik Węgierski wprowadził prawo, że urząd starosty mógł być prowadzony wyłącznie przez Polaka. Kiedy następnym królem Polski została jego córka – Jadwiga Andegaweńska, za sprawą małżeństwa z Władysławem Jagiełło, zawarta została unia Polsko-Litewska. Dawało to Zakonowi ciągłe preteksty do wojen, pod pozorem konieczności chrystianizacji pogańskiej Litwy.

Wkrótce Litwa przyjęła więc chrzest od Polski. To była istotna taktyka polityczna, bowiem król nie uległ naciskom aby przyjąć chrzest od Zakonu lub od Moskwy.

Najważniejszym celem Władysława Jagiełły, kiedy zdecydował o przyjęciu chrztu Litwy od Polski, było uniknięcie podporządkowania politycznego od Zakonu lub Moskwy.

Wielkie zwycięstwo pod Grunwaldem

W latach 1409 – 1411 trwała wielka wojna z Zakonem Krzyżackim, a decydujące zwycięstwo Królestwa Polskiego i króla Władysława Jagiełły, przyniosła bitwa pod Grunwaldem w 1410 roku.

Po tej bitwie, zakon po pierwsze – przechodził załamanie militarne, a po drugie – nie miał pretekstu do prowadzenia wojny przeciwko Litwie, bo ta była już chrześcijańska. 

I tak doszliśmy do okresu życia Pawła Beneke. W latach 1454-1466 trwała Wojna Trzynastoletnia z Krzyżakami, gdzie najpierw, pod Chojnicami, klęskę poniosły wojska polskie, aby ostateczne odnieść zwycięstwo. Triumf doprowadził do zawarcia II pokoju Toruńskiego, a Gdańsk z częścią Pomorza, ponownie wrócił do Królestwa Polskiego. Niebagatelne znaczenie dla ostatecznego wyniku tej wojny, miały działania prowadzone na morzu, w których uczestniczył również Paweł Beneke.

Źródło:

  1. https://100latmw.wp.mil.pl/pl/articleshistoria-k/2017-04-128-polska-jagiellonow/
  2. M. Kardas, „Marynarka Wojenna – z dziejów obecności militarnej na Bałtyku”; dostęp z dnia 29.06.2020.  

Możliwość komentowania Królestwo Polskie została wyłączona
%d bloggers like this: